تب بعد از واکسن ۱۸ ماهگی می تواند همان روز یا یکی دو روز اول ایجاد شود، اما در بعضی کودکان تب مرتبط با MMR چند روز دیرتر ظاهر می شود. این تفاوت زمانی مهم است. واکنش های زودرس بیشتر با DTP دیده می شوند، در حالی که واکسن حاوی سرخک می تواند حدود روزهای ۷ تا ۱۲ باعث تب شود. بیشتر تب های واکسنی کوتاه مدت هستند، اما تب بسیار بالا یا همراه با علائم غیرعادی باید بررسی شود.
اگر کودک در یکی دو روز اول تب خفیف دارد و حال عمومی نسبتا خوب است، این می تواند یک واکنش شایع باشد. تب حدود یک هفته بعد نیز ممکن است با MMR ارتباط داشته باشد. تشنج، بی حالی شدید، مشکل تنفس، کم آبی یا تب همراه حال عمومی بسیار بد نیاز به ارزیابی پزشکی دارد.
برای شناخت همه واکسن ها و مراقبت های این نوبت، راهنمای کامل واکسن ۱۸ ماهگی را ببینید.
چرا واکسن ۱۸ ماهگی می تواند دو زمان متفاوت برای تب داشته باشد؟
در برنامه فعلی ایران، کودک در ۱۸ ماهگی DTP، OPV و MMR دریافت می کند.
این واکسن ها از نظر زمان ایجاد واکنش یکسان نیستند.
تب زودرس بعد از DTP
واکسن DTP می تواند در ساعات یا روزهای اول باعث تب، بی قراری، خواب آلودگی، کم شدن اشتها و درد یا تورم محل تزریق شود.
تب دیرتر بعد از MMR
واکسن MMR حاوی ویروس های زنده ضعیف شده است و واکنش ایمنی آن می تواند با فاصله زمانی ایجاد شود.
WHO گزارش می کند تب پس از واکسن های حاوی سرخک بیشتر در حدود روزهای ۷ تا ۱۲ دیده می شود و معمولا یک تا دو روز طول می کشد.
به همین دلیل تب یک هفته بعد از واکسن الزاما غیرعادی نیست.
تب واکسن ۱۸ ماهگی چند روز طول می کشد؟
مدت تب به علت آن بستگی دارد.
تب زودرس واکسنی معمولا کوتاه است و باید روند رو به بهبود داشته باشد. تب مرتبط با MMR نیز اغلب یک تا دو روز ادامه دارد.
اگر تب چند روز ادامه پیدا کند، پس از یک دوره بهبود دوباره برگردد، یا همراه علائم بیماری جدید باشد، باید احتمال عفونت همزمان یا علت دیگری بررسی شود.
تب یک هفته بعد از واکسن ۱۸ ماهگی طبیعی است؟
می تواند باشد.
WHO و CDC هر دو گزارش می کنند که تب مرتبط با واکسن حاوی سرخک می تواند چند روز بعد از تزریق ظاهر شود.
گاهی همراه تب، دانه های پوستی خفیف نیز دیده می شوند.
اما تشخیص از راه زمان به تنهایی ممکن نیست. اگر کودک سرفه شدید، تنگی نفس، استفراغ مکرر، بی حالی قابل توجه یا علائم دیگری دارد، نباید همه چیز را به واکسن نسبت داد.
چه دمایی بعد از واکسن مهم است؟
عدد دما فقط یکی از معیارهاست.
در کنار دما باید به این موارد نگاه کرد:
- هوشیاری کودک
- نوشیدن مایعات
- ادرار
- تنفس
- وجود تشنج
- استفراغ
- شدت بی قراری
- پاسخ کودک به والدین
کودکی با تب متوسط ولی حال عمومی بسیار بد ممکن است نیاز به ارزیابی بیشتری نسبت به کودکی با تب بالاتر ولی هوشیاری و مصرف مایعات مناسب داشته باشد.
برای پایین آوردن تب واکسن ۱۸ ماهگی چه کنیم؟
مایعات را بیشتر کنید
شیر، آب و مایعات مناسب سن را ادامه دهید. هدف اصلی جلوگیری از کم آبی است.
لباس سبک انتخاب کنید
لباس زیاد و پتوهای سنگین می توانند احساس گرما را بیشتر کنند.
دمای کودک را درست اندازه بگیرید
به لمس پیشانی به تنهایی اکتفا نکنید. از دماسنج مناسب استفاده کنید.
داروی تب بر فقط با دوز درست
اگر کودک ناراحت است، پزشک یا داروساز می تواند تب بر مناسب سن و وزن را توصیه کند.
دوز دارو در کودک باید بر اساس وزن، سن و شرایط پزشکی تعیین شود. از نسخه کودک دیگر یا دوز تقریبی استفاده نکنید.
آیا قبل از واکسن استامینوفن بدهیم تا تب نکند؟
مصرف روتین و پیشگیرانه تب بر قبل از واکسن برای همه کودکان توصیه واحدی ندارد.
اگر کودک پس از واکسن تب یا درد پیدا کرد، دارو در صورت نیاز و با دوز مناسب می تواند استفاده شود. اگر پزشک کودک به دلیل شرایط خاص دستور متفاوتی داده است، همان دستور اولویت دارد.
شیاف برای تب واکسن ۱۸ ماهگی بهتر است؟
شکل دارویی به تنهایی تعیین نمی کند که درمان بهتر یا ایمن تر است.
شیاف نیز باید بر اساس ماده موثره، دوز مناسب وزن و فاصله درست بین دوزها استفاده شود. استفاده همزمان از چند فرآورده با ماده موثره یکسان می تواند باعث دریافت دوز بیشتر از حد شود.
برای انتخاب فرآورده مناسب با پزشک یا داروساز مشورت کنید.
آیا پاشویه برای تب بعد از واکسن لازم است؟
هدف اصلی پایین آوردن عدد دما به هر قیمت نیست، بلکه راحتی کودک و جلوگیری از کم آبی است.
حمام یا اسفنج با آب ولرم ممکن است به راحتی کودک کمک کند، اما آب سرد، یخ یا روش هایی که باعث لرز کودک می شوند مناسب نیستند.
تشنج بعد از تب واکسن ۱۸ ماهگی
تشنج ناشی از تب در کودکان کم سن ممکن است رخ دهد و سن ۱۸ ماهگی در محدوده ای است که تشنج تب دار به طور کلی در کودکان دیده می شود.
CDC گزارش می کند MMR با یک افزایش بسیار کوچک در خطر تشنج تب دار در چند روز بعد از واکسن همراه است. این عارضه نادر است.
اگر کودک تشنج کرد:
- او را به پهلو قرار دهید.
- چیزی داخل دهان نگذارید.
- زمان تشنج را ثبت کنید.
- برای ارزیابی فوری پزشکی اقدام کنید.
چه زمانی تب بعد از واکسن ۱۸ ماهگی خطرناک است؟
در این شرایط ارزیابی پزشکی لازم است:
- تشنج
- مشکل تنفس
- خواب آلودگی یا بی حالی غیرعادی
- پاسخ ندادن طبیعی کودک
- علائم کم آبی مثل کاهش واضح ادرار
- استفراغ مکرر
- تب بسیار بالا
- تب همراه سفتی گردن
- لکه های پوستی غیرعادی همراه حال بد
- ادامه یا بدتر شدن تب برخلاف انتظار
در صورت واکنش آلرژیک شدید مانند تورم صورت یا گلو و مشکل تنفس، کمک اورژانسی لازم است.
آیا تب بعد از واکسن یعنی واکسن خوب اثر کرده است؟
نه به این معنا که هرچه تب بالاتر باشد، ایمنی بهتر است.
کودک می تواند بدون تب هم پاسخ ایمنی مناسبی ایجاد کند. نبود تب به معنی بی اثر بودن واکسن نیست و تب شدید هم نشانه اثر بیشتر واکسن محسوب نمی شود.
اگر کودک سرماخورده باشد و بعد واکسن تب کند چه؟
ممکن است واکسن و عفونت ویروسی همزمان باشند.
اگر قبل از واکسن علائم تنفسی وجود داشته یا افراد بیمار در خانه بوده اند، علت تب می تواند ترکیبی یا کاملا مربوط به عفونت باشد.
برای شناخت سایر واکنش ها، مقاله عوارض واکسن ۱۸ ماهگی را بخوانید.
سوالات متداول درباره تب واکسن ۱۸ ماهگی
تب واکسن ۱۸ ماهگی از چه زمانی شروع می شود؟
ممکن است در یکی دو روز اول ایجاد شود. به دلیل MMR، یک دوره تب دیرتر در حدود یک هفته بعد نیز ممکن است دیده شود.
تب واکسن ۱۸ ماهگی تا چند روز طبیعی است؟
این نوع تب معمولا کوتاه مدت است. تب طولانی یا رو به بدتر شدن باید از نظر علت دیگری بررسی شود.
آیا تب روز دهم بعد از واکسن می تواند مربوط به MMR باشد؟
بله، این زمان در محدوده گزارش شده برای واکنش تب دار پس از واکسن حاوی سرخک قرار می گیرد.
آیا تب نکردن بعد از واکسن بد است؟
خیر. بسیاری از کودکان بدون تب پاسخ ایمنی مناسب ایجاد می کنند.
آیا هر تب بعد از واکسن را می توان به واکسن نسبت داد؟
خیر. عفونت های ویروسی و سایر بیماری ها می توانند تصادفا در همان دوره رخ دهند.
جمع بندی
تب بعد از واکسن ۱۸ ماهگی می تواند دو الگوی زمانی داشته باشد. تب زودرس در یکی دو روز اول بیشتر با واکنش به DTP سازگار است، در حالی که تب مربوط به MMR می تواند حدود یک هفته بعد دیده شود. بیشتر موارد کوتاه مدت هستند. آنچه اهمیت بیشتری دارد، حال عمومی کودک، مصرف مایعات و نبود علائم هشدار است.
نوشته شده توسط: دکتر فرناز محامدی متخصص کودکان و نوزادان (اطفال)
دیدگاه ها (0)