بلاگ

اگزما در کودکان

اگزما در کودکان و نوزادان به شرایطی گفته می شود که در طی آن پوست قرمز، خشک، متورم و تحریک پذیر شده و کودک دچار احساس شدید خارش می شود. اگزما انواع مختلفی دارد که رایج ترین آنها درماتیت آتوپیک می باشد. برای بسیاری «اگزما» و «درماتیت آتوپیک»، معنای یکسانی دارند. در ادامه با علائم اگزما در کودکان و راه های درمان اگزما در کودکان آشنا خواهید شد.

علائم و نشانه های اگزما در کودکان چیست؟

  • اگزمای کودکان و نوزادان غالبا شامل خشکی پوست و احساس خارش شدید است. به دلیل خشکی زیاد پوست معمولا از این بیماری را به نوعی خشکی که خارش شدید به همراه دارد یاد می کنند.
  • قرمزی و متورم شدن پوست به گونه ای که مایع زیر پوست بیرون بیاید.
  • این بیماری معمولا در بازه های زمانی مختلف عود می کند و بهبود می یابد اما در شرایط بسیار حاد می تواند منجر به ریزش شدید مو در کودک بیمار شود.
  • اگزما در کودکان معمولا در طول شب بیشتر عود می کند.

اینستاگرام دکتر فرناز محامدی

متخصص کودکان و نوزادان

علائم اگزما در کودکان و نوزادان می توانند بسیار متفاوت باشند، به عنوان مثال:

  • در نوزادان زیر یک سال معمولاً بثورات اگزما در گونه ها، پیشانی و یا پوست سر شکل می گیرد. این علائم همچنین ممکن است در زانوها، آرنج ها و بدن نوزاد نیز گسترش یابند (اما معمولا در ناحیه پوشک نوزاد دیده نمی شوند).
  • در کودکان و نوجوانان، بثورات معمولا در مفصل های آرنج، پشت زانو، گردن یا مچ دست و مچ پا ایجاد می شوند. در زمان آغاز اگزما در کودکان، پوست این نواحی معمولا متورم و خشک می شود. همچنین در بعضی موارد بثورات اگزما می توانند ضخیم تر و تیره تر و یا به همراه زخم باشند. در چنین شرایطی آن ها را کهیر می نامند.  

چه چیزی عامل ایجاد اگزما در کودکان می شود؟

پزشکان هنوز عوامل اصلی ایجاد کننده اگزما در کودکان را نمی شناسند. اگزما در کودکان و نوزادان ممکن است به دلیل واکنش های متفاوت سیستم دفاعی بدن در برخی از کودکان بروز کند. حساسیت های پوستی همچنین می توانند در پیدایش اگزما در کودکان نقش مهمی را ایفا کنند.

چه کسانی دچار اگزما می شوند؟

بسیاری از کودکان و نوجوانانی که به اگزما دچار هستند، سابقه فامیلی ابتلا به این بیماری را نیز دارا می باشند. متخصصین معتقد هستند که اگزما در کودکان می تواند به شکل یک بیماری ژنتیکی از والدین به فرزندان به ارث برسد. اگزما بیماری رایجی است.


افرادی که به اگزما دچار هستند، معمولا به بیماری های دیگری مانند آسم و یا آلرژی های خاص مانند تب یونجه نیز مبتلا می شوند. اگزما، آسم و تب یونجه به عنوان شرایط «آتوپیک» شناخته می شوند.

این دسته از بیماری ها بر روی افرادی با آلرژی های شدید به محیط نیز دیده می شود. برای برخی، حساسیت به مواد غذایی، می تواند به وجود آورنده شرایط فوق باشد و یا آنکه بیماری را وخیم تر کند. در عده ای دیگر نیز، آلرژی به غذای حیوانات، گرد و غبار، گرده گل ها و یا موارد دیگر ممکن است عامل محرک باشد. اگزما در کودکان مسری نیست.

اگزما در کودکان چگونه تشخیص داده می شود؟

هیچ آزمایش خاصی برای تشخیص اگزما در کودکان وجود ندارد. پزشک از طریق معاینه بثورات پوستی و پرسیدن چند سوال درباره ی علائم، سلامت کودک و خانواده، بیماری را تشخیص می دهد. اگر اعضای خانواده یکی از علائم آتوپیک را داشته باشد، می تواند بهترین سرنخ برای تشخیص بیماری باشد.

پزشک معمولا با بررسی و رد کردن احتمالاتی که منجر به وجود آوردن التهابات پوستی می شود، ممکن است به کودک شما توصیه کند که به متخصص پوست و یا آلرژی های پوستی مراجعه کند.

پزشک ممکن است از شما بخواهد برخی غذاها (مانند تخم مرغ، شیر، سویا و یا آجیل) را از رژیم غذایی کودک خود حذف کنید؛ مواد شوینده یا صابون را تعویض کنید یا برای مدتی، تغییرات دیگری در سبک زندگی خود ایجاد کنید تا منشا آلرژی کودک خود را پیدا کنید.  

درمان اگزما در کودکان به چه شکل انجام می شود؟

داروی خاصی برای درمان اگزما در کودکان وجود ندارد. با این حال روش های درمان مختلفی وجود دارند که می توانند به بهبود علائم کمک کنند. پزشک طبق علائم بیمار، سن کودک و نوع بثورات، درمان های مختلفی تجویز می کند. برخی از این درمان ها موضعی هستند و بر روی پوست اعمال می شوند و بعضی دیگر خوراکی هستند.

مرطوب کننده های موضعی

تا جایی که امکان دارد پوست کودک را مرطوب نگه دارید (در حالت ایده آل، دو یا سه بار در روز). بهترین زمان برای استفاده از مرطوب کننده پس از استحمام است که معمولا پوست کمی خشک می شود. برای انجام این کار، پماد ها و کرم ها بهترین انتخاب هستند چرا که میزان روغن موجود در این محصولات معمولا بالا است. از آنجایی که مقدار آب در لوسیون های بدن زیاد است، استفاده از آنها کمک چندانی به شما نخواهد کرد.

کورتیکو استروئیدهای موضعی، که کرم یا پمادهای کورتیزون یا استروئید نیز نامیده می شوند

این محصول التهابات پوستی را تسکین می دهند. با این حال توجه کنید که استروئید های استفاده شده در این کرم ها، با آنچه ورزشکاران استفاده می کنند، متفاوت است. شما نباید از استروئید های تجویز شده برای سایر بیماری ها استفاده کنید. این دسته از پماد ها از نظر میزان قدرت متفاوت هستند و استفاده از نمونه های قوی آن ها در بخش های حساس پوست، به ویژه در نوزادان، می تواند منجر به آسیب های جدی شود.  

سایر داروهای ضد التهاب موضعی

این دارو ها شامل داروهایی هستند که نحوه واکنش سیستم ایمنی بدن را تغییر می دهند.

داروهای خوراکی

این دسته از داروها شامل آنتی هیستامین ها (داروی ضد حساسیت برای از بین بردن خارش در کودکان به ویژه برای خواب بهتر در شب)، آنتی بیوتیک ها (در صورت آلوده شدن زخم ها و بثورات به باکتری ها)، قرص های کورتیکو استروئیدی یا سایر داروهای محرک سیستم ایمنی بدن، می باشند.

روش های درمانی دیگر اگزما در کودکان شامل :

  • پرتو درمانی: درمان توسط نور فرابنفش
  • پارچه ی مرطوب: قرار دادن پارچه های مرطوب روی بثورات پوستی
  • حمام های سفید کننده: حمام کردن در محلول سفید کننده بسیار رقیق

والدین چگونه می توانند کمک کنند؟

والدین می توانند با مرطوب نگه داشتن پوست کودکان و از بین بردن عواملی که می توانند به خشک شدن و خارش پوست در کودکان منجر شوند، به درمان این عارضه کمک کنند.

شما می توانید روش ها زیر را دنبال کنید:

کودکان باید در بازه های کوتاه مدت، حمام آب گرم (و نه خیلی داغ) بگیرند. برای شستن بدن از صابون های ضعیف استفاده کنید. شستن بدن بدون صابون در چنین شرایطی بلامانع است. پس از اتمام استحمام، پوست را به خوبی خشک کنید و سپس پماد و یا کرم مناسب را بر روی پوست قرار دهید. نوجوانان باید از مواد آرایشی با درصد چربی پایین و مرطوب کننده های بدون روغن استفاده کنند.  

برای کنترل خارش و با توجه به نظر مثبت پزشک، از محصولات خیساندنی غلات در حمام استفاده کنید.

کودکان باید لباس های نرم با پارچه هایی دارای لایه تنفسی، مانند کتان استفاده کنند. پشم یا پلی استر ممکن است خشن یا تحریک کننده باشد.

ناخن های کودکان خود را کوتاه نگه بدارید تا آنها پوست خود را زخمی نکنند. سعی کنید از لباس های راحت برای کودکان خود استفاده کنید. اگر کودک، شب ها با مشکل خارش روبرو است، دستان و ناخن های او را با کمک دستکش نرم بپوشاند.  

سعی کنید کودک خود را در محیط خنک نگهداری کنید، چرا که گرما می تواند سبب گر گرفتگی و ظهور علائم شود.

مطمئن شوید که کودک شما در طول روز، به اندازه کافی آب می نوشد. این کار می تواند به مرطوب ماندن پوست کودک شما بسیار کمک کند.

از عوامل حساسیت زای شناخته شده در خانه خود دوری کنید. به فرزند خود نیز آموزش دهید تا از این عوامل، که شامل گرده گل، دود دخانیات و برخی از عطر ها هستند، دوری کند.

استرس می تواند اگزما در کودکان را بدتر کند. به کودک خود کمک کنید تا راههای مقابله با استرس (مانند ورزش، تنفس عمیق، یا صحبت با یک مشاور) را پیدا کنند.

اگزما در کودکان و نوزادان : چه زمانی به پزشک مراجعه کنیم؟

اگزما در کودکان و نوجوانان می تواند امکان مبتلا شدن آن ها به بیماری های عفونی پوستی را نیز بالا ببرد. اگر نشانه های ذکر شده عفونت پوستی مشهود است، با پزشک خود تماس بگیرید. این نشانه ها شامل:

  • تب
  • قرمزی و داغی پوست در مناطق آسیب دیده یا اطراف آن
  • جوش ها و برآمدگی های چرکی در اطراف مناطق آسیب دیده پوست
  • ظهور قسمت هایی بر روی پوست که مانند زخم های سرد یا تاول های تب به نظر می رسند

در صورت مشاهده تغییر ناگهانی یا بدتر شدن اگزما در کودکان و عدم پاسخ مناسب آن ها به روش های درمانی، نیز بهتر است که با پزشک خود تماس بگیرید.

چه موارد دیگری را باید بدانیم؟

 اگزما در کودکان در سن ۵ الی ۶ سالگی، عود می کند. در پاره ای از مواقع، این عارضه پس از مدتی به طور کلی از بین می رود. گاهی اگزمادر کودکان با شروع دوره بلوغ باز می گردد.

افراد ممکن است حتی در دوران بزرگسالی نیز از اگزما رنج ببرند. در این افراد اگزما به شکل خشکی پوست، خارش شدید و پوسته پوسته شدن پوست بروز می کند. 

کارت ویزیت دکتر فرناز محامدی متخصص کودکان و نوزادان (اطفال)
دکتر فرناز محامدی متخصص اطفال

دکتر فرناز محامدی

متخصص کودکان و نوزادان

تهران، خیابان آیت الله کاشانی، بین حسن آباد و ابراهیمی شمالی، پلاک ۴۳۰، ساختمان آرمیتا، طبقه سوم، واحد ۳۷

تلفن : ۴۴۰۶۱۵۲۷-۰۲۱

مقالات مشابه

بیماری روزئولا، روزئولا در کودکان
بیماری روزئولا

نظر دهید

آدرس و تلفن مطب