آلرژی به پروتئین گاوی در نوزادان: علائم و درمان های موثر

اگر نوزادتان بعد از شیر خوردن بی قرار می شود، بالا می آورد یا روی پوستش دانه می زند، طبیعی است که به شیر شک کنید. زمان شروع علائم و تکرار آنها بعد از شیر خوردن سرنخ هایی هستند که به پزشک کمک می کنند علت را بررسی کند.

آلرژی به پروتئین شیر گاو در نوزادان می تواند با کهیر، استفراغ یا گاهی خون در مدفوع همراه باشد. دل پیچه، رفلاکس یا تغییر مدفوع به تنهایی برای تشخیص کافی نیست. قبل از حذف لبنیات از رژیم مادر یا عوض کردن شیرخشک، علائم را با پزشک کودک در میان بگذارید.

علائم حساسیت به پروتئین گاوی در نوزادان

علائم ممکن است ظرف چند دقیقه تا حدود دو ساعت پس از مصرف شروع شوند یا با تاخیر بروز کنند.

علائم گوارشی

استفراغ، اسهال یا خون در مدفوع ممکن است دیده شود. کولیک شیرخوارگی، بالا آوردن شیر و تغییر مدفوع علت های دیگری هم دارند. اگر در مدفوع نوزاد خون می بینید، برای بررسی علت با پزشک تماس بگیرید.

علائم پوستی

کهیر یا ورم لب و صورت، به ویژه اگر زود پس از مصرف شیر ظاهر شود، می تواند نشانه واکنش فوری باشد. وجود اگزما به تنهایی تشخیص را مشخص نمی کند.

علائم تنفسی

اگر نوزاد پس از شیر خوردن دچار تنگی نفس، خس خس ناگهانی، تورم زبان یا گلو، یا بی حالی شدید شد، فورا با اورژانس تماس بگیرید.

روش های تشخیص آلرژی به پروتئین گاوی در نوزادان

پزشک زمان شروع علائم، نوع تغذیه، شدت واکنش و روند رشد نوزاد را بررسی می کند. انتخاب روش تشخیص به فوری یا تاخیری بودن علائم بستگی دارد.

سابقه پزشکی و معاینه جسمانی

زمان شیر خوردن و شروع علائم، تکرار آنها و هر تغییری را که در تغذیه رخ داده یادداشت کنید. این اطلاعات در کنار معاینه و بررسی رشد به پزشک کمک می کند علت های دیگر را هم در نظر بگیرد.

آیا برای تشخیص حساسیت به پروتئین گاوی آزمایش لازم است؟

در واکنش های فوری، تست پوستی یا آزمایش IgE اختصاصی شیر ممکن است کمک کند. پزشک نتیجه را در کنار شرح حال تفسیر می کند. آزمایش مدفوع به تنهایی آلرژی را تایید نمی کند.

برای بسیاری از واکنش های تاخیری، پزشک ممکن است یک دوره کوتاه حذف پروتئین شیر گاو و سپس معرفی دوباره آن را برای تایید تشخیص برنامه ریزی کند. اگر واکنش قبلی فوری یا شدید بوده، شیر را برای امتحان در خانه دوباره ندهید.

درمان حساسیت به پروتئین گاوی در نوزادان

برنامه تغذیه به نوع شیر، شدت علائم و نتیجه ارزیابی بستگی دارد. اگر آلرژی تایید شود، پزشک توضیح می دهد چه چیزی باید حذف شود، جایگزین مناسب چیست و چه زمانی وضعیت کودک دوباره بررسی می شود.

رژیم غذایی مادرانی که نوزادشان به پروتئین گاوی حساسیت دارد چگونه است؟

شیردهی معمولا ادامه پیدا می کند. همه مادران شیرده لازم نیست لبنیات را حذف کنند. اگر علائم هنگام تغذیه با شیر مادر هم رخ می دهد و پزشک به آلرژی مشکوک است، ممکن است حذف موقت لبنیات و سپس بازگرداندن آن را پیشنهاد کند. اگر رژیم حذف ادامه پیدا کند، درباره دریافت کافی کلسیم و ویتامین D با پزشک یا متخصص تغذیه مشورت کنید.

شیرخشک مخصوص حساسیت به پروتئین گاوی

برای بسیاری از نوزادانی که شیرخشک می خورند و به جایگزین نیاز دارند، شیرخشک با پروتئین به طور گسترده هیدرولیز شده گزینه اول است. در برخی واکنش های شدید یا اگر علائم با این نوع شیرخشک ادامه پیدا کند، پزشک ممکن است شیرخشک بر پایه اسید آمینه تجویز کند.

شیرخشک با پروتئین تا حدی هیدرولیز شده برای درمان این آلرژی مناسب نیست. شیر بز و نوشیدنی های گیاهی معمولی، مثل نوشیدنی بادام یا سویا، جایگزین شیرخشک نوزاد نیستند.

حذف غذا های حاوی پروتئین گاوی

اگر پزشک حذف پروتئین شیر گاو را توصیه کرد، در غذاهای کمکی برچسب ترکیبات را برای شیر و مشتقات آن بررسی کنید. عبارت «بدون لاکتوز» به معنی «بدون پروتئین شیر گاو» نیست.

حساسیت به پروتئین گاوی در نوزادان تا چه زمانی ادامه دارد؟

بسیاری از کودکان با رشد خود تحمل شیر گاو را به دست می آورند، اما زمان آن برای همه یکسان نیست. نوع واکنش و روند علائم تعیین می کند پزشک چه زمانی و در چه شرایطی مصرف دوباره شیر را بررسی کند.

فرق رفلاکس با آلرژی به پروتئین گاوی

بالا آوردن شیر هم در رفلاکس دیده می شود و هم ممکن است همراه آلرژی باشد. اگر نوزاد علائم دیگری هم دارد یا روند وزن گیری اش تغییر کرده، پزشک با توجه به مجموعه علائم علت را بررسی می کند.

تفاوت عدم تحمل لاکتوز و آلرژی به پروتئین گاوی

عدم تحمل لاکتوز به هضم قند شیر مربوط است و معمولا علائمی مانند نفخ و اسهال ایجاد می کند. آلرژی به شیر گاو واکنش دستگاه ایمنی به پروتئین شیر است. شیر بدون لاکتوزی که هنوز پروتئین گاوی دارد برای درمان این آلرژی مناسب نیست.

شیوع آلرژی به پروتئین گاوی

آلرژی به پروتئین شیر گاو از انواع آلرژی غذایی در شیرخواران است. برآورد شیوع با روش تشخیص و جمعیت مورد مطالعه فرق می کند.

علت حساسیت به پروتئین گاوی در نوزادان

این آلرژی زمانی رخ می دهد که دستگاه ایمنی به پروتئین شیر گاو واکنش نشان دهد. بعضی واکنش ها فوری و وابسته به IgE هستند و بعضی با تاخیر و بدون دخالت IgE رخ می دهند.

توصیه های دکتر فرناز محامدی در مورد آلرژی به پروتئین گاوی در نوزادان (فیلم آموزشی) 👇👇👇👇

کلام آخر

اگر به حساسیت نوزاد به پروتئین گاوی شک دارید، زمان و نوع علائم را یادداشت کنید و پیش از تغییر رژیم مادر یا شیرخشک با پزشک کودک مشورت کنید. پیگیری پزشکی به تعیین زمان مناسب برای ارزیابی دوباره کمک می کند.

منابع

• راهنمای انجمن اروپایی گوارش و تغذیه کودکان (ESPGHAN)
• بیانیه انجمن متخصصان اطفال کانادا
• راهنمای سازمان جهانی آلرژی درباره حذف و معرفی مجدد شیر گاو
• راهنمای سازمان جهانی آلرژی درباره شیردهی و رژیم مادر

نوشته شده توسط: دکتر فرناز محامدی متخصص کودکان و نوزادان (اطفال)