استفراغ بعد از واکسن شش سالگی ممکن است پس از واکسن DTP رخ دهد، اما از شایع ترین واکنش ها نیست و هر استفراغی بعد از واکسیناسیون را نباید به واکسن نسبت داد. اگر کودک فقط یک بار استفراغ کرده، هوشیار است و می تواند مایعات را نگه دارد، معمولا می توان او را زیر نظر گرفت. استفراغ مکرر یا همراه کم آبی، درد شدید شکم، خون یا رنگ سبز نیاز به بررسی دارد.
تهوع یا استفراغ محدود می تواند بعد از واکسن رخ دهد. مهم ترین مسئله این است که کودک بتواند مایعات را نگه دارد و علائم رو به بدتر شدن نباشند.
برای آشنایی با کل نوبت واکسیناسیون، راهنمای واکسن ۶ سالگی را بخوانید.
آیا استفراغ از عوارض واکسن شش سالگی است؟
بله، استفراغ در مطالعات واکسن های حاوی DTP گزارش شده است.
WHO در اطلاعات ایمنی DTP، استفراغ را در کنار تب، بی اشتهایی، خواب آلودگی و بی قراری از واکنش های گزارش شده معرفی می کند.
با این حال، استفراغ می تواند همزمان به علت:
- عفونت گوارشی
- غذای نامناسب
- اضطراب
- تب
- بیماری دیگری که تصادفا همان روز شروع شده است
ایجاد شود.
حالت تهوع بعد از واکسن شش سالگی
بعضی کودکان ممکن است احساس تهوع داشته باشند بدون اینکه استفراغ کنند.
در این حالت:
- کودک را مجبور به غذا خوردن نکنید.
- مایعات را در حجم کم و دفعات بیشتر پیشنهاد کنید.
- غذای چرب یا سنگین را موقتا محدود کنید.
- اجازه دهید کودک استراحت کند.
در مواردی که تهوع شدید، طولانی یا همراه درد قابل توجه است، با پزشک تماس بگیرید.
اگر کودک یک بار بالا بیاورد چه کنیم؟
در صورتی که فقط یک نوبت استفراغ کرده و حال عمومی خوب است:
- چند دقیقه به معده استراحت بدهید.
- مایعات را با حجم کم شروع کنید.
- به جای حجم زیاد، دفعات را بیشتر کنید.
- وضعیت ادرار و هوشیاری کودک را زیر نظر بگیرید.
اگر استفراغ تکرار نشود و کودک مایعات را نگه دارد، معمولا مراقبت خانگی کافی است.
چه مایعاتی بدهیم؟
هدف جلوگیری از کم آبی است.
مایعات مناسب سن کودک را به مقدار کم و مکرر پیشنهاد کنید.
اگر استفراغ ادامه دارد، محلول خوراکی جبران آب و املاح ممکن است مناسب باشد، اما مقدار و نحوه مصرف را بر اساس شرایط کودک از پزشک یا داروساز بپرسید.
چه زمانی دوباره غذا بدهیم؟
بعد از اینکه استفراغ متوقف شد و کودک مایعات را تحمل کرد، می توانید غذا را در حجم کم شروع کنید.
نیازی نیست کودک را برای خوردن وعده کامل تحت فشار قرار دهید.
اشتها معمولا با بهتر شدن حال عمومی برمی گردد.
چه زمانی استفراغ نگران کننده است؟
در این موارد ارزیابی پزشکی لازم است:
- استفراغ مکرر
- ناتوانی در نگه داشتن مایعات
- کاهش واضح ادرار
- خشکی دهان
- بی حالی یا خواب آلودگی غیرعادی
- استفراغ سبز
- وجود خون در استفراغ
- درد شدید شکم
- سردرد شدید
- تب بالا و حال عمومی بد
اگر استفراغ همراه مشکل تنفس، تورم صورت یا کاهش هوشیاری است، کمک فوری لازم است.
برای سایر نشانه ها، علائم خطرناک بعد از واکسن شش سالگی را ببینید.
آیا استفراغ می تواند نشانه حساسیت باشد؟
استفراغ به تنهایی معمولا نشانه مشخص حساسیت شدید نیست.
اما اگر بلافاصله همراه این نشانه ها ایجاد شود، واکنش آلرژیک باید جدی گرفته شود:
- کهیر گسترده
- تورم لب یا زبان
- خس خس
- مشکل تنفس
- ضعف شدید
در این شرایط مراجعه فوری لازم است.
آیا تب باعث تهوع می شود؟
بله، تب و احساس ناخوشی می توانند اشتها را کم کنند و در بعضی کودکان تهوع ایجاد کنند.
اگر تب بسیار بالا است یا چند روز ادامه دارد، علت تب باید بررسی شود.
اگر کودک اسهال هم داشته باشد چه؟
اسهال و استفراغ با هم بیشتر احتمال یک عفونت گوارشی را مطرح می کنند، به خصوص اگر فرد دیگری در خانواده نیز علائم مشابه دارد.
در این وضعیت مهم ترین مسئله جلوگیری از کم آبی است.
نشانه های کم آبی چیست؟
به این موارد توجه کنید:
- کاهش دفعات ادرار
- خشکی دهان
- تشنگی زیاد
- چشم های گود افتاده
- بی حالی
- سرگیجه
- ناتوانی در نوشیدن
وجود این علائم نیاز به ارزیابی دارد.
آیا قطره فلج اطفال باعث استفراغ می شود؟
در نوبت ۶ سالگی، OPV به صورت خوراکی نیز داده می شود.
اگر کودک بلافاصله پس از دریافت قطره استفراغ کند، درباره نیاز یا عدم نیاز به اقدام مجدد با همان مرکز واکسیناسیون تماس بگیرید و خودسرانه دوز دیگری تکرار نکنید.
سوالات متداول درباره استفراغ بعد از واکسن شش سالگی
آیا یک بار استفراغ بعد از واکسن خطرناک است؟
اگر کودک حال عمومی خوب دارد و مایعات را نگه می دارد، یک بار استفراغ معمولا به تنهایی علامت خطر نیست.
استفراغ تا چند ساعت بعد از واکسن ممکن است رخ دهد؟
واکنش های عمومی DTP بیشتر در ساعات و روزهای اول دیده می شوند. استفراغی که دیرتر و همراه علائم گوارشی دیگر شروع می شود ممکن است علت دیگری داشته باشد.
آیا برای تهوع دارو بدهیم؟
بدون نظر پزشک یا داروساز داروی ضد تهوع به کودک ندهید.
اگر کودک بعد از قطره فلج اطفال بالا آورد چه کنیم؟
با مرکز واکسیناسیون تماس بگیرید تا بر اساس فاصله زمانی و شرایط کودک راهنمایی کند.
چه زمانی باید به اورژانس برویم؟
استفراغ مکرر همراه کاهش هوشیاری، مشکل تنفس، کم آبی شدید، استفراغ خونی یا سبز و درد شدید نیاز به ارزیابی فوری دارد.
جمع بندی
تهوع یا استفراغ بعد از واکسن شش سالگی ممکن است رخ دهد، اما همیشه ناشی از واکسن نیست. اگر علائم خفیف هستند، مهم ترین کار حفظ مصرف مایعات و زیر نظر گرفتن کودک است. استفراغ مکرر، کم آبی یا همراهی با علائم شدید نیاز به بررسی پزشکی دارد.
نوشته شده توسط: دکتر فرناز محامدی متخصص کودکان و نوزادان (اطفال)
دیدگاه ها (0)